64-bits versus 32-bits: wat is het verschil?

Wanneer mensen het hebben over '32-bit' versus '64-bit', bedoelen ze daarmee de breedte van de registers en geheugenadressen van een CPU, een concept dat bekend staat als bitness. In de praktijk betekent dit dat een 64-bits systeem toegang heeft tot veel meer geheugen, moderne applicaties soepeler kan verwerken en toch de meeste 32-bits software zonder problemen kan uitvoeren. Tegen 2025 is 64-bits computing de standaard geworden op bijna elk platform, waardoor 32-bits systemen een verouderde optie zijn geworden.

In CPU-architectuur beschrijven de 'bits' de breedte van belangrijke gegevenspaden, met name registers en geheugenadressen. Een 32-bits adresruimte heeft een maximum van 2³² adressen (4 GB), terwijl 64-bits ontwerpen veel grotere virtuele en fysieke adresruimten ondersteunen. Specifiek voor x86-64 voegt de 64-bits modus ook meer algemene registers toe (van 8 naar 16), wat bepaalde workloads kan ondersteunen.

Soms. Dat hangt af van de app:

• Meer registers en bredere wiskunde kunnen rekenintensieve taken, compressie, versleuteling, compileren en het creëren van content versnellen.
• Grotere pointers betekenen een grotere geheugenvoetafdruk; zeer kleine of geheugenintensieve programma's worden niet altijd sneller alleen omdat ze 64-bits zijn.
• Het grote voordeel is dat RAM-bottlenecks worden weggenomen. Wanneer een app meer dan 4 GB geheugen kan gebruiken (denk aan moderne browsers met veel tabbladen, virtuele machines, grote games, DAW's), is 64-bits een praktische noodzaak.

Het verschilt per OS-versie, maar het patroon is consistent:

• 32-bits Windows (x86): beperkt tot 4 GB fysiek RAM-geheugen op clientversies.
• 64-bits Windows (x64/ARM64): varieert van 128 GB (Windows 11 Home) tot 6 TB (Enterprise / Pro for Workstations).
• De limieten per proces stijgen ook enorm in de 64-bits modus (Windows 8.1+ staat een virtuele adresruimte van 128 TB in de gebruikersmodus toe).

Details (en enkele leuke historische voetnoten zoals PAE en de oude /3GB -schakelaar) zijn te vinden in de documentatie over geheugenlimieten van Microsoft.

Windows:

• De meeste 32-bits apps werken op 64-bits Windows dankzij WOW64, een ingebouwde compatibiliteitslaag.
• 16-bits programma's en 32-bits kernelstuurprogramma's werken niet op 64-bits Windows. Hardware op een 64-bits systeem heeft 64-bits stuurprogramma's nodig.

macOS:

• Sinds macOS Catalina (10.15) werken 32-bits apps helemaal niet meer. Je hebt 64-bits versies of alternatieven nodig.
  

Linux:

• De meeste 64-bits distributies kunnen 32-bits programma's uitvoeren als u 32-bits compatibiliteitsbibliotheken (multiarch) installeert.

Android:

• Google Play vereist al jaren ondersteuning voor 64-bits apps; nieuwere apparaten (bijvoorbeeld de Pixel 7 -serie) ondersteunen alleen 64-bits apps.

Windows 10/11:

• Instellingen → Systeem → Over → Systeemtype. Houd er rekening mee dat Windows 11 alleen 64-bits is, dus elke pc waarop het draait, is al 64-bits.

macOS:

• Als je Catalina (10.15) of hoger gebruikt, ondersteunt het besturingssysteem alleen 64-bits apps. Voor oudere versies legt Apple op de ondersteuningspagina uit hoe je de compatibiliteit van apps kunt controleren.

Linux:

• Open een terminal en voer uname -m uit.
  • x86_64 of aarch64 ⇒ 64-bits kernel
  • i686/i386 ⇒ 32-bits kernel

Elke moderne CPU is 64-bits. Op Windows vereist Windows 11 een compatibele 64-bits processor, dus als u het nieuwste besturingssysteem wilt gebruiken, moet uw hardware 64-bits ondersteunen.

In 2025 bijna altijd ja:

• Je krijgt toegang tot meer RAM, betere prestaties in veel professionele apps en games, en bredere compatibiliteit in de toekomst.
• De weinige redenen om bij 32-bits te blijven, zijn zeer oude hardware, zeer oude besturingssystemen of een enkele onmisbare legacy-app die niet onder compatibiliteitslagen of een VM kan draaien.

(De exacte limieten zijn afhankelijk van het besturingssysteem en de editie; de cijfers hier zijn gebaseerd op de door Microsoft gepubliceerde limieten.)

Er is geen directe overstap mogelijk: voor de migratie van 32-bits Windows naar 64-bits Windows is een schone installatie van het 64-bits besturingssysteem vereist (back-up maken, CPU-compatibiliteit controleren, installatiemedia maken, apps/stuurprogramma's opnieuw installeren). In de FAQ van Microsoft worden de stappen en aandachtspunten beschreven.